Cách Chọn Máy Bơm Nước Thải Tsurumi Theo Lưu Lượng, Cột Áp
Lựa chọn máy bơm nước thải Tsurumi cần dựa trên lưu lượng, tổng cột áp và đặc tính của chất lỏng. Nếu chọn sai thông số, hệ thống có thể gặp tình trạng thoát nước chậm, tắc nghẽn hoặc tiêu thụ điện năng cao. Bài viết dưới đây hướng dẫn cách xác định thông số kỹ thuật, tính toán điểm làm việc và lựa chọn dòng bơm Tsurumi phù hợp với từng hệ thống xử lý nước thải.
1. Cần xác định những thông số nào trước khi chọn bơm?
Trước khi lựa chọn thiết bị, cần xác định bốn yếu tố chính: lưu lượng yêu cầu, tổng cột áp, thành phần chất rắn và điều kiện vận hành. Đây là cơ sở để đối chiếu thông số kỹ thuật và đường đặc tính của từng model bơm.
Lưu lượng yêu cầu Q (m³/h)
Lưu lượng Q thể hiện thể tích nước mà máy bơm cần vận chuyển trong một đơn vị thời gian, thường tính bằng m³/h hoặc lít/phút. Thông số này quyết định khả năng đáp ứng nhu cầu thoát nước của hệ thống.
Để xác định lưu lượng phù hợp, cần xem xét:
- Thể tích nước thải: Tổng lượng nước cần bơm từ bể thu gom hoặc hố bơm.
- Thời gian bơm: Khoảng thời gian cho phép để vận chuyển lượng nước yêu cầu.
- Lưu lượng nước đầu vào: Lượng nước tiếp tục chảy vào bể trong thời gian máy hoạt động.
- Chế độ vận hành: Hệ thống bơm liên tục, theo chu kỳ hoặc sử dụng nhiều máy chạy luân phiên.
Ví dụ, một bể chứa 10 m³ nước cần được bơm hết trong 20 phút. Khi không có nước tiếp tục chảy vào, lưu lượng tối thiểu theo tính toán là 30 m³/h. Nếu nước thải vẫn chảy vào bể, cần cộng thêm lưu lượng đầu vào trong thời gian bơm để xác định công suất thoát nước cần thiết.
Tổng cột áp H (m)
Tổng cột áp H thể hiện mức năng lượng trên một đơn vị trọng lượng chất lỏng mà máy bơm phải cung cấp để vận chuyển nước qua hệ thống. Đây là thông số quan trọng khi chọn máy bơm chìm nước thải, đặc biệt với hệ thống có đường ống dài hoặc vị trí xả cao hơn bể thu gom.
Các thành phần cần xác định gồm:
- Cột áp tĩnh: Độ chênh cao giữa mực nước phía hút và phía xả, xét theo điều kiện vận hành.
- Tổn thất ma sát: Phần cột áp bị tiêu hao khi nước di chuyển trong đường ống.
- Tổn thất cục bộ: Tổn thất phát sinh tại co, cút, van, tê và các phụ kiện đường ống.
- Chênh lệch áp suất: Áp suất bổ sung cần thắng nếu nước được bơm vào hệ thống có áp.
Đối với hệ thống bơm từ bể hở đến vị trí xả tự do, tổng cột áp thường được xác định từ chênh lệch cao độ và các tổn thất thủy lực. Cần lưu ý rằng Hmax trên thông số kỹ thuật là cột áp cực đại, không phải cột áp mà máy bơm duy trì ở mọi mức lưu lượng.
Kích thước và thành phần chất rắn trong nước thải
Nước thải sinh hoạt và công nghiệp có thể chứa cặn lơ lửng, bùn, tóc, sợi vải, rác hữu cơ hoặc các tạp chất khác. Thành phần chất rắn ảnh hưởng trực tiếp đến lựa chọn cánh bơm và khả năng chống tắc nghẽn.
Khi khảo sát nguồn nước, cần xác định:
- Kích thước chất rắn: Đường kính hoặc kích thước lớn nhất của vật rắn cần đi qua bơm.
- Dạng tạp chất: Chất rắn mềm, rác dạng sợi, vật liệu dễ quấn hoặc hạt cứng.
- Hàm lượng chất rắn: Mức độ tập trung của bùn, cặn và các tạp chất trong chất lỏng.
- Đặc tính hóa học: Độ pH, nhiệt độ và khả năng gây ăn mòn của nước thải.
Với nước thải chứa nhiều tạp chất, nên ưu tiên dòng bơm có thiết kế thủy lực và đường thông qua chất rắn phù hợp. Đường kính họng xả không đồng nghĩa với kích thước vật rắn tối đa cho phép đi qua. Cần kiểm tra thông số solids passage hoặc free passage trong tài liệu kỹ thuật của từng model.
Nguồn điện và điều kiện vận hành
Ngoài các thông số thủy lực, nguồn điện và phương án lắp đặt cũng ảnh hưởng đến độ ổn định của máy bơm nước thải.
Trước khi chọn thiết bị, cần kiểm tra:
- Nguồn cấp điện: Điện một pha 220V hoặc ba pha 380V theo điều kiện thực tế và thông số model.
- Tần số nguồn điện: Đối chiếu phiên bản động cơ 50Hz hoặc 60Hz.
- Chế độ hoạt động: Bơm liên tục, vận hành gián đoạn hoặc tự động theo mực nước.
- Độ sâu lắp đặt: Độ ngập tối đa, mực nước tối thiểu và không gian bố trí máy.
- Thiết bị bảo vệ: Tủ điều khiển, bảo vệ quá tải, mất pha, rò điện và phao báo mức.
Đối với trạm bơm vận hành tự động, nên bố trí cảm biến hoặc phao điều khiển để quản lý mực nước và hạn chế máy hoạt động khi không đủ nước làm mát. Sau khi xác định đầy đủ những yếu tố này, bước tiếp theo là tính toán lưu lượng và tổng cột áp tại điểm làm việc thực tế.
2. Cách tính lưu lượng và cột áp máy bơm nước thải
Để chọn đúng máy bơm nước thải Tsurumi, cần tính lưu lượng thiết kế và tổng cột áp của hệ thống. Hai thông số này tạo thành điểm làm việc dự kiến, giúp đối chiếu với đường đặc tính Q–H do nhà sản xuất cung cấp.
Công thức tính tổng cột áp
Đối với hệ thống bơm chuyển nước giữa hai bể hở, khi bỏ qua chênh lệch cột áp vận tốc tại hai mặt thoáng, tổng cột áp được tính theo công thức:
H = H_tĩnh + H_ma sát + H_cục bộ
Trong đó:
- H: Tổng cột áp yêu cầu của hệ thống (m).
- H_tĩnh: Chênh lệch cao độ giữa hai mặt thoáng (m).
- H_ma sát: Tổn thất dọc đường ống (m).
- H_cục bộ: Tổn thất qua van, co, cút và phụ kiện (m).
Nếu bơm đẩy vào đường ống hoặc bể kín có áp suất, cần tính thêm chênh lệch cột áp áp suất giữa hai đầu hệ thống.
Tổn thất ma sát có thể được ước tính bằng công thức Darcy–Weisbach:
h_f = f × (L/D) × [v²/(2g)]
Trong đó, f là hệ số ma sát, L là chiều dài ống, D là đường kính trong, v là vận tốc dòng chảy và g là gia tốc trọng trường.
Để xác định lưu lượng theo thể tích cần bơm, sử dụng công thức:
Q = V / t
Trong đó:
- Q: Lưu lượng yêu cầu (m³/h).
- V: Thể tích nước cần bơm (m³).
- t: Thời gian bơm (giờ).
Các công thức trên phù hợp để tính toán sơ bộ. Khi thiết kế thực tế, cần xét thêm lưu lượng nước đầu vào, đặc tính lưu chất và điều kiện làm việc của toàn bộ hệ thống.
Ví dụ thực tế minh họa
Giả sử một trạm thu gom nước thải sinh hoạt có các thông số thiết kế sau:
| Thông số | Giá trị |
|---|---|
| Thể tích nước cần bơm | 10 m³ |
| Thời gian bơm yêu cầu | 20 phút |
| Chênh lệch cao độ tĩnh | 7 m |
| Tổn thất ma sát đường ống | 3 m |
| Tổn thất tại van và phụ kiện | 1 m |
Giả định trong thời gian bơm không có thêm nước chảy vào bể và các tổn thất đã được tính tại lưu lượng thiết kế.
Bước 1: Tính lưu lượng yêu cầu
Đổi 20 phút thành 1/3 giờ:
Q = 10 / (20/60) = 30 m³/h
Như vậy, hệ thống cần lưu lượng thiết kế khoảng 30 m³/h.
Bước 2: Tính tổng cột áp
H = 7 + 3 + 1 = 11 m
Tổng cột áp tính toán là 11 m.
Bước 3: Xác định điểm làm việc dự kiến
| Lưu lượng Q | Tổng cột áp H |
|---|---|
| 30 m³/h | 11 m |
Cần tìm model có đường đặc tính đáp ứng điểm làm việc này. Đồng thời, phải kiểm tra khả năng thông qua chất rắn, nguồn điện và hiệu suất tại điểm vận hành. Các giá trị trong ví dụ mang tính minh họa, không phải thông số đo đạc của một công trình cụ thể.
Cách đọc đường đặc tính Q–H
Đường đặc tính Q–H biểu diễn mối quan hệ giữa lưu lượng và cột áp mà máy bơm tạo ra tại một tốc độ quay xác định. Thông thường, trục ngang thể hiện lưu lượng Q và trục đứng thể hiện cột áp H.

Để đọc và lựa chọn bơm chính xác, thực hiện theo các bước:
- Xác định lưu lượng Q yêu cầu trên trục ngang.
- Xác định cột áp H tương ứng trên trục đứng.
- Đối chiếu tọa độ Q–H với đường đặc tính của model đang xem xét.
- Kiểm tra vùng hiệu suất và các giới hạn vận hành do nhà sản xuất quy định.
- Xác định điểm giao giữa đường đặc tính máy bơm và đường đặc tính hệ thống.
Điểm giao là điểm vận hành thực tế khi hệ thống hoạt động ổn định ở điều kiện xác định. Không nên chọn bơm bằng cách ghép Qmax và Hmax trên bảng thông số. Hai giá trị cực đại này thường xuất hiện tại các điểm khác nhau trên đường đặc tính. Sau khi xác định điểm làm việc, cần lựa chọn loại cánh bơm phù hợp với thành phần nước thải để hạn chế sự cố trong quá trình sử dụng.
3. Chọn loại cánh bơm theo đặc tính nước thải
Sau khi xác định lưu lượng và cột áp, cần lựa chọn loại cánh bơm phù hợp với đặc tính nước thải. Ba thiết kế thường được cân nhắc là cánh Channel/Open Channel, cánh Vortex và cơ cấu nghiền hoặc cắt rác.
Cánh Channel/Open Channel
Cánh Channel là thiết kế có các kênh dẫn dòng, cho phép nước và chất rắn phù hợp đi qua buồng bơm. Cánh Open Channel có cấu tạo kênh dẫn hở, giúp vận chuyển nước thải chứa cặn và một số dạng tạp chất.
Loại cánh này thường được cân nhắc cho:
- Nước thải sinh hoạt có chất rắn lơ lửng.
- Trạm bơm thu gom nước thải đô thị.
- Hệ thống thoát nước và bể điều hòa.
- Nước thải công nghiệp có thành phần chất rắn phù hợp với đường thông qua của bơm.
Ưu điểm của cánh Channel là khả năng vận chuyển lưu chất chứa chất rắn mà vẫn duy trì hiệu quả thủy lực phù hợp với thiết kế. Tuy nhiên, khả năng chống tắc phụ thuộc vào hình dạng kênh dẫn, kích thước vật rắn và đặc tính từng model. Thiết kế này không có chức năng nghiền nhỏ rác trước khi bơm.
Đối với hệ thống cần máy bơm chìm sử dụng cánh Open Channel, có thể tham khảo dòng bơm nước thải Tsurumi Avant MYB. Dòng sản phẩm này có nhiều cấu hình công suất, lưu lượng và cột áp, cần lựa chọn dựa trên đường đặc tính của từng model.
Cánh Vortex
Cánh Vortex tạo dòng xoáy trong buồng bơm để vận chuyển chất lỏng và tạp chất. Nhờ cơ chế này, nhiều vật rắn có thể di chuyển qua buồng bơm với mức tiếp xúc trực tiếp với cánh thấp hơn.
Cánh Vortex phù hợp để xem xét khi nước thải chứa:
- Chất rắn mềm và cặn hữu cơ.
- Bùn sinh học có nồng độ phù hợp.
- Một số loại tạp chất dạng sợi.
- Nước thải sinh hoạt tại bể thu gom và trạm nâng.
Ưu điểm đáng chú ý là khả năng hạn chế một số dạng tắc nghẽn do chất rắn hoặc vật liệu dạng sợi. Tuy nhiên, hiệu suất thủy lực của cánh Vortex cần được so sánh trực tiếp với các loại cánh khác tại cùng điểm làm việc. Dòng Tsurumi U là một ví dụ sử dụng thiết kế Vortex để vận chuyển nước thải chứa chất rắn và tạp chất dạng sợi.
Bơm nghiền hoặc cắt rác
Máy bơm nghiền hoặc cắt rác được trang bị cơ cấu cơ khí nhằm cắt nhỏ những tạp chất phù hợp trước khi vận chuyển qua đường ống. Thiết kế này thường được sử dụng khi nước thải chứa nhiều tóc, sợi vải hoặc vật liệu dễ gây tắc nghẽn.
Có thể phân biệt hai nhóm chính:
- Bơm cắt rác: Sử dụng mép cắt trên cánh hoặc cơ cấu cắt phối hợp với bộ phận cố định để xử lý vật liệu dạng sợi.
- Bơm nghiền rác: Sử dụng cơ cấu nghiền, thường gồm dao quay, để giảm kích thước tạp chất trước khi đi vào đường ống.
Bơm cắt hoặc nghiền rác có thể phù hợp với nước thải từ khu vệ sinh, công trình dân dụng và một số ứng dụng công nghiệp. Tuy nhiên, cơ cấu cắt không được thiết kế để xử lý mọi loại vật rắn. Đá, kim loại và vật liệu cứng có thể gây hư hỏng dao cắt hoặc kẹt bơm. Vì vậy, cần đối chiếu thành phần rác thực tế với giới hạn xử lý do nhà sản xuất công bố trước khi lựa chọn.
4. Các dòng bơm Tsurumi có thể tham khảo
Các dòng máy bơm nước thải Tsurumi có thiết kế cánh và dải thông số khác nhau. Tsurumi Avant MYB, Tsurumi U và các dòng cắt hoặc nghiền rác là những lựa chọn có thể tham khảo theo yêu cầu vận hành.
Tsurumi Avant MYB
Tsurumi Avant MYB thuộc nhóm bơm chìm nước thải sử dụng cánh Open Channel, được thiết kế để vận chuyển nước thải và chất lỏng chứa chất rắn phù hợp. Theo thông tin từ Tsurumi Avant, dải sản phẩm MYB có công suất động cơ từ 0,37–18,5 kW, lưu lượng cực đại của dải sản phẩm đến 205 lít/giây và cột áp cực đại đến 50 m. Các giá trị trên là giới hạn của toàn dải sản phẩm, không phải thông số đồng thời của một model.
Dòng MYB có thể được cân nhắc cho:
- Trạm thu gom và nâng nước thải.
- Hệ thống xử lý nước thải công nghiệp.
- Bơm tuần hoàn nước công nghệ.
- Hệ thống thoát nước mưa và nước thải sinh hoạt.
Khi lựa chọn model, cần kiểm tra đường kính họng xả, kích thước chất rắn cho phép đi qua và đường đặc tính Q–H.
Tham khảo sản phẩm tại KCB: Bơm Tsurumi Avant MYB 750/4/150 N0FT5
Dòng Tsurumi U
Tsurumi U là dòng bơm chìm sử dụng cánh Vortex, được thiết kế cho nước thải chứa chất rắn và tạp chất dạng sợi. Theo Tsurumi, dòng U có thiết kế bán xoáy giúp giảm tiếp xúc trực tiếp giữa chất rắn và cánh bơm. Một số model có đường thông qua chất rắn tương đối lớn so với đường kính họng xả.
Dòng bơm này phù hợp để xem xét trong các ứng dụng:
- Thu gom nước thải tại khu dân cư.
- Hệ thống thoát nước tầng hầm.
- Trạm bơm nước thải công trình thương mại.
- Bể chứa nước thải có cặn và chất rắn mềm.
Khi chọn dòng U, cần xem xét lưu lượng, cột áp, kích thước chất rắn và điện áp sử dụng. Đặc biệt, không nên mặc định toàn bộ model U có cùng khả năng thông qua chất rắn hoặc cùng điều kiện vận hành.
Dòng cắt hoặc nghiền rác phù hợp
Với nước thải chứa nhiều vật liệu dạng sợi, có thể tham khảo Tsurumi C hoặc Tsurumi Avant MYG.
Tsurumi C: Sử dụng cơ cấu cắt kết hợp cánh bơm có mép hợp kim tungsten carbide và nắp hút dạng răng cưa. Cấu tạo này hỗ trợ cắt vật liệu dạng sợi trong quá trình hút.
Tsurumi Avant MYG: Sử dụng hệ thống nghiền bằng dao quay, phù hợp với các ứng dụng vận chuyển nước thải chứa sợi và vật liệu dạng filamen.
Việc lựa chọn giữa hai dòng phụ thuộc vào thành phần rác, lưu lượng thiết kế, cột áp và đường kính ống xả.
Có thể tham khảo thêm các model tại danh mục máy bơm Tsurumi Avant của KCB.
Không nên lựa chọn bơm nghiền chỉ vì nước thải có chứa chất rắn. Nếu chất rắn có thể đi qua bơm Channel hoặc Vortex một cách an toàn, những thiết kế này cũng cần được đưa vào phương án so sánh.
Ví dụ, khi cần đối chiếu đường đặc tính của một sản phẩm cụ thể, bạn có thể xem thông số của bơm Tsurumi Avant MYB 750/4/100 L0FT5. Model có công suất đầu ra 5,5kW và họng xả DN100. Tuy nhiên, khả năng đáp ứng hệ thống phải được xác định theo điểm làm việc Q–H thực tế.
5. Những sai lầm thường gặp khi chọn máy bơm nước thải
Những sai sót trong quá trình lựa chọn thiết bị có thể làm giảm hiệu quả thoát nước, tăng chi phí điện năng hoặc gây hỏng hóc. Dưới đây là năm lỗi kỹ thuật cần tránh khi thiết kế và vận hành hệ thống.
1. Chỉ chọn bơm theo công suất động cơ
Nhiều người lựa chọn máy bơm theo công suất kW mà chưa xác định lưu lượng và cột áp cần thiết. Hai máy bơm có cùng công suất vẫn có thể sở hữu đường đặc tính Q–H khác nhau. Hậu quả là máy không đạt lưu lượng yêu cầu, hoạt động kém hiệu quả hoặc tiêu thụ điện năng không hợp lý.
Để tham khảo các dòng bơm với công suất, lưu lượng và cột áp khác nhau, bạn có thể xem danh mục máy bơm nước thải Tsurumi tại KCB Việt Nam. Danh mục bao gồm các dòng bơm phục vụ hệ thống thu gom, thoát nước và xử lý nước thải.
2. Nhầm lẫn giữa cột áp tối đa và cột áp làm việc
Hmax thường được công bố tại vùng lưu lượng rất thấp trên đường đặc tính của bơm ly tâm. Nếu sử dụng trực tiếp Hmax làm cột áp vận hành, lưu lượng thực tế có thể thấp hơn đáng kể so với dự kiến. Cần đối chiếu cả Q và H tại cùng một điểm làm việc trên đường đặc tính.
3. Bỏ qua thành phần chất rắn trong nước thải
Chọn cánh bơm không phù hợp với kích thước hoặc tính chất chất rắn có thể gây tắc nghẽn buồng bơm. Các vật liệu dạng sợi cũng có thể quấn quanh cánh hoặc trục, làm giảm hiệu quả vận hành. Trước khi mua, cần xác định loại rác và khả năng thông qua chất rắn của từng model.
4. Không tính đầy đủ tổn thất đường ống
Chỉ tính chiều cao nâng nước mà bỏ qua ma sát đường ống, van và phụ kiện sẽ làm tổng cột áp thiết kế thấp hơn thực tế. Khi đó, máy bơm có thể không đạt lưu lượng yêu cầu, đặc biệt trong hệ thống sử dụng đường ống dài hoặc nhiều đoạn chuyển hướng. Cần khảo sát tuyến ống và tính toán tổn thất tại lưu lượng thiết kế trước khi chọn model.
5. Không kiểm tra nguồn điện và chế độ vận hành
Sử dụng sai điện áp, đấu nối thiếu thiết bị bảo vệ hoặc vận hành ngoài giới hạn cho phép có thể khiến động cơ quá nhiệt và hư hỏng. Ngoài ra, số lần khởi động quá nhiều hoặc mực nước thấp hơn giới hạn làm mát cũng ảnh hưởng đến tuổi thọ thiết bị. Cần kiểm tra nguồn điện, chế độ làm việc, điều kiện lắp đặt và yêu cầu bảo vệ động cơ theo hướng dẫn của nhà sản xuất. Để hạn chế các sai sót trên, nên cung cấp đầy đủ thông số hệ thống cho đơn vị tư vấn trước khi xác định model và yêu cầu báo giá.

6. Tư vấn lựa chọn và báo giá bơm Tsurumi tại KCB
KCB Việt Nam cung cấp các dòng máy bơm nước thải Tsurumi phục vụ hệ thống thoát nước và xử lý nước thải. Khách hàng có thể gửi thông số kỹ thuật để được tư vấn lựa chọn model phù hợp với nhu cầu thực tế.
Để quá trình tư vấn chính xác và thuận tiện, khách hàng nên chuẩn bị các thông tin sau:
- Lưu lượng yêu cầu: Số m³/h hoặc thể tích nước cần bơm trong một khoảng thời gian.
- Cột áp dự kiến: Chênh lệch cao độ, chiều dài tuyến ống và các phụ kiện chính.
- Đặc tính nước thải: Loại nước thải, kích thước chất rắn, hàm lượng bùn và nhiệt độ.
- Nguồn điện: Điện áp, số pha và tần số nguồn điện tại công trình.
- Điều kiện lắp đặt: Kích thước bể, mực nước, phương án xả và chế độ vận hành.
- Yêu cầu khác: Số lượng máy, tủ điều khiển, khớp nối nhanh và thời gian dự kiến sử dụng.
Trường hợp chưa xác định được lưu lượng hoặc cột áp, khách hàng có thể cung cấp bản vẽ hệ thống, sơ đồ đường ống hoặc hình ảnh công trình để hỗ trợ đánh giá sơ bộ. Sau khi tiếp nhận yêu cầu, đơn vị cung cấp có cơ sở đối chiếu đường đặc tính, xác định phương án kỹ thuật và báo giá theo model, cấu hình cũng như số lượng thiết bị.
Liên hệ KCB Việt Nam
Tư vấn lựa chọn thiết bị và yêu cầu báo giá theo thông số công trình.
Hotline: 084.761.8888
Website: https://kcbgroup.vn/
Liên hệ KCB Việt Nam để nhận tư vấn lựa chọn và báo giá máy bơm nước thải Tsurumi theo lưu lượng, cột áp và đặc tính nước thải của công trình.







